Historia szkoły w Stróżewie

Zapraszam do przeczytania o historii szkoły w Stróżewie autorstwa Pana Stefana Sadlakowskiego.

Historia Stróżewa sięga połowy XII w. W stosownym dokumencie (Kod. dypl. polski, I, 10 i 71) w roku 1155 napisano: Scrisevo cum lacu w posiadłości klasztoru czerwińskiego. Była to wieś w powiecie płońskim, gmina Załuski, parafia Wrona. Odległa o 16 w. od Płońska, ma 17 dm., 163 mk. W akcie z 1254 r. powiedziano: „Scrissewo et lacum eis cum castoribus”.

W roku 1827 wieś liczyła 14 dm, 155 mk. W 1885 r. istniał folwark rozległy 612 mr; grunty orne i ogrody 565 mr., pastwiska 4 mr., lasu 25 mr., nieużytki 18 mr.; budynków murowanych 1, z drzewa 11, zaś sama wioska Strużewo liczyła 28 osób.

Szkoła w Stróżewie

We wsi Stróżewo gm. Załuski pow. Płońsk Szkoła była od dawna, jeszcze sporo czasu przed II Wojną Światową. Była to Szkoła cztero-klasowa i mieściła się w budynku u Pani Siubielak (wdowy). Dzieci przybywało a sala była jedna i stała się za mała. Szkołę przeniesiono do Józefa Kaniuka zwanego Kanią, który na ten cel udostępnił ½ domu (dwie izby). Tak było do II Wojny Światowej i zaraz po wojnie (w czasie okupacji nie było żadnych szkół). Jeszcze w 1945 r. pod koniec stycznia rozpoczęła działalność Szkoła w Stróżewie. Najpierw były 4 klasy u Kani. Lekcje były na dwie zmiany 8-12 kl.III i IV od 13-16 kl.I i II. U p.Siubielakowej mieszkała cała rodzina Dutkiewiczów. Nauczyciel klas I i II Lucyna Dutkiewicz, klas III i IV Irena Dutkiewicz, która była jednocześnie Kierownikiem Szkoły. Nieco później przywrócono 7-klas. Młodsze klasy (I-IV) znalazły się u p.Wacława Koncewicza. Uczyła młodzież p.Danuta Gruszczyńska. Starsze (V-VII) u Józefa Kaniuk były pod opieką p.Zofi Głowackiej pełniącej też funkcję Kierownika Szkoły. Od 1948 przybył nowy Kierownik p.Stanisław Tomaszewski z małżonką Stefanią z d.Piekut, a Pani Głowacka poszła na zasłużony odpoczynek. Chętnych do pobierania nauki było dużo a pomieszczeń nadal mało. Daleko było do Szczytna i do Kroczewa, gdzie były Szkoły 7-klasowe (też po ludziach). Zdecydowano więc, że Szkoła będzie w pobliskim Zdunowie. Był tam pałac dworski zbudowany w latach 1905-1910 w stylu późnego baroku, jako siedziba dziedzica Stanisława Jaworowskiego i jego żony Cecyli (Celiny). Około roku 1936 ich jedyna córka Aniela wyszła za mąż za Piotra Domańskiego, oficera rezerwy kawalerii (zginął w Twierdzy Modlin na początku września 1939 r.).

W czasie okupacji majątek wraz z pałacem przejął i zarządzał nim Niemiec z Prus Wschodnich – Hans Lobdoski. W pałacu mieścił się też szpital luftwaffe dla Kroczewa, sporadycznie korzystał też Modlin. Tuż po Wojnie w pałacu stacjonowało wojsko radzieckie, później zaś Wojsko Polskie.

Od połowy lutego 1951 r. parter pałacu zajmował Dom Dziecka a na piętrze Publiczna Szkoła Powszechna w Strużewie (taka była jej nazwa, a Stróżewo pisało się przez u zwykłe). Wejście było od wschodniego szczytu po dobudowanych, drewnianych, zadaszonych schodach. W pałacu zdunowskim kierownikiem Domu Dziecka i Szkoły był p.Ryszard Domański. I tak było do połowy lat 50-tych. W tym czasie udostępnił grunt pod budowę Szkoły p.Aleksy Wysocki. Nowa, drewniana Szkoła w Stróżewie zaczęła funkcjonować od września 1956 r. Przybyła do Szkoły religia (ale nie na długo, do roku 1957/58), później była w punktach katechetycznych ale na świadectwie szkolnym nie figurowała. W Nowej Szkole było zupełnie inaczej. Stróżewo zaczęto pisać przez ó (od wiosny 1960 r.) – do czasu gdy się spaliła (29.06.1961 r. około godz. 4.00). Zajęcia lekcyjne od września 1961 r. znów były „po ludziach” we wsi. Bez względu na pogodę młodzież na poszczególne przedmioty przemieszczała się od domu do domu. Lekcje odbywały się u p.p.Matczaków (obecnie Tyburscy), Władysława Kaniuka, Piotra Kaniuka, Pawła Sota i Adama Aleksandrowskiego. Religi nauczano u p.Bogusława Woźniaka. Nauczyciele mieszkali u p.p.Aleksego Wysockiego, Sylwestra Koseli i Antoniego Kąpielewskiego.

Od 1 września 1964 r. zaczęły się zajęcia w nowszej, murowanej 1000-latce, która stoi do dziś. Na jesieni tegoż roku wprowadzono na kilka lat obowiązek noszenia tarczy szkolnej na lewym rękawie. Od 1963/64 zmieniła się nazwa szkoły: Szkoła Ogólnokształcąca Stopnia Podstawowego w Stróżewie. Od września 1966 była to Szkoła 8-klasowa.

Zmieniały się Ciała Pedagogiczne. Kierownikiem, później Dyrektorem Szkoły został ogólnie lubiany i szanowany Pan Józef Szwejk. Od 25 maja 2001 r. Władysław Stanisław Reymont został patronem Naszej Szkoły.

Przybywało przedmiotów. Przed wojną i zaraz po to w zasadzie był tylko j.polski, rachnki z podstawowymi działaniami i nieco historii. Jak na starych filmach lekcje różnych klas odbywały się w jednej sali, ale było miło i młodzież garnęła się do wiedzy. Tylko bardzo, bardzo nieliczni uciekali na wagary.

Historię Naszej Szkoły spisałem na podstawie własnych spostrzeżeń i pamięci, zapisków historycznych, licznych rozmów ze starszymi ludźmi oraz dzięki pomocy osób szczególnie życzliwych.

Stefan Sadlakowski

Dodaj komentarz